Presidentja, Dr. Gordana Siljanovska Davkova, gjatë vizitës së saj në Republikën e Sllovenisë, mbajti ligjëratë në Fakultetin Juridik në Universitetin e Lubjanës, ku ka marrë doktoraturën, me temën: “Transformimet Kushtetuese në Rrugën drejt BE-së: Reforma apo Inxhinieri Kushtetuese?”, para profesorëve dhe studentëve të shumtë, si dhe përfaqësuesve të trupit diplomatik.
Ligjërata i referohet natyrës së kushtetutës, si akti më i lartë juridik dhe marrëveshja më e gjerë dhe më e rëndësishme midis qytetarëve, me theks mbi ndryshimet kushtetuese si mekanizëm për reformimin e sistemit politik ose modelit të organizimit të qeverisjes, me qëllim të zgjidhjes së problemeve sociale të natyrës së ndryshme. Fokusi ishte mbi kushtetutën maqedonase dhe 36 ndryshimet e saj nga viti 1992 deri më sot.
Presidentja Gordana Siljanovska Davkova vlerësoi se kushtetuta jonë, megjithëse formalisht dhe ligjërisht konsiderohet si një nga kushtetutat e forta, është ndryshuar shpesh, dhe ndryshimet më shpesh diktoheshin nga jashtë, dhe jo të krijuara nga brenda, duke marrë karakterin e inxhinierisë kushtetuese, dhe jo të një procesi reformues në interes të qytetarëve.
Gjithashtu, Presidentja Siljanovska Davkova theksoi mosrespektimin e procedurës për ndryshimet kushtetuese, me ç’rast shkelet legjitimiteti i zgjidhjeve të reja.
Gjëja më problematike për Presidenten Siljanovska Davkova është se zgjidhjet kushtetuese “sui generis” dobësojnë institucionet, qytetarët dhe shoqërinë civile, ndërsa forcojnë udhëheqësit etnikë si arbitra në shoqëri.
Sipas Presidentes Siljanovska Davkova, ne kemi nevojë të ngutshme për shtet të mirë, modern dhe sistem politik demokratik, funksional, të ngjashëm dhe të pajtueshëm me ato europiane.
Në rrugën e gjatë drejt Brukselit, të ngarkuar me pengesa që lidhen me çështjet e identitetit, të cilat, sipas kushtetutshmërisë europiane, nuk mund të jenë kusht për integrimin europian, më shpesh na shtynë drejt ndryshimeve kushtetuese që nuk na çojnë përpara, por përkundrazi na kthejnë prapa, duke na ankoruar në llogore historike irracionale.
Presidentja Gordana Siljanovska Davkova, duke cituar opinione të Komisionit të Venedikut, nene të akteve themeluese të BE-së, vendime të Gjykatës së Strasburgut për të Drejtat e Njeriut, dispozita të kushtetutave të vendeve të tjera, qëndrime të profesorëve të së Drejtës Kushtetuese dhe Ndërkombëtare, theksoi natyrën problematike ligjore dhe politike të Kornizës Negociuese dhe Përfundimeve të Këshillit Europian për ne, duke theksuar se përmes interpretimit politik dhe/ose ligjor, në frymën e së drejtës europiane, situata e status quo në të cilën ndodhemi duhet të kapërcehet, pa u shtyrë në një akt të ri të inxhinierisë kushtetuese, duke humbur energjinë e një rishikimi politik të historisë, në vend të reformave të Kopenhagës!
Presidentja Siljanovska Davkova iu përgjigj pyetjeve të shumta të parashtruara nga studentët, kolegët dhe ambasadorët, e më pas u zhvillua një debat me studentët dhe profesorët maqedonas në Slloveni
