Обраќање на Сиљановска-Давкова на 46. издание на фестивалот „Браќа Манаки“

20 септември 2025 | Обраќања, Соопштенија

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова преку видео порака се обрати на отворањето на 46. издание на Меѓународниот фестивал на филмската камера „Браќа Манаки“ којшто под нејзино покровителство се одржува во Битола.

Во продолжение е интегралниот текст од обраќањето на претседателката Сиљановска-Давкова.

Ценети уметници, сниматели, режисери, продуценти,

Почитувани гости од земјата и од светот,

Драги љубители на филмската уметност,

Почитувани дами и господа,

Добре дојдовте во Битола, стариот македонски град, град со долга и богата културна и конзулска традиција, со широк сокак и со живописни сокачиња, со надвиснат Пелистер и кривулест Драгор, со стројни и украсени куќи, домови со клавири, цветни дворови скриени зад железни порти, со учени и елегантни луѓе, град во којшто се родиле првите филмски слики, град што не може да живее без нив, и живее преку нив.

Битола е дом на браќата Манаки, оние за кои камерата беше повеќе од објектив: рендген, микроскоп, глас, поглед, мисла, став, чувство, игра-живот!

Еве нè, на почетокот на 46. издание на Меѓународниот фестивал на филмска камера „Браќа Манаки“, којшто годинава се одржува под мотото: „Сон на платно“, што совршено ја одразува суштината на доблестите што ги славиме: способноста на уметникот да го претвори сонот во слика, а сликата во песна или приказна којашто се помни, се носи во себе и повторува долго, долго по изгаснатите светла во киносалата.

Овој фестивал, несомнено, е еден од највредните и најпрепознатливите битолски, македонски, но и светски  културни симболи. Тој е уникатна сцена на која се слави снимателот како автор, креатор, тивок, но моќен градител на секоја филмска приказна.

Снимателот е сестран уметник, тој ја визуелизира идејата, со камерата компонира и црта емоција, диктира ритам и креира атмосфера. Во неговата работа се среќаваат и дружат техничкото и поетското, рационалното и интуитивното – сето тоа слеано во уметност.

Среќна сум што годинава, фестивалот почнува со „Мајка“, новиот филм на посебната Теона Стругар Митевска – еруптивна емотивна приказна којашто отвора нови филмски хоризонти, втурнувајќи нè на размислување за нескршливата природа и силен дух на Мајка Тереза и жената. Со маестралната визуелна изведба и автентичната актерска игра, овој филм е достоен вовед во програмата што следи.

Фестивалот го затвора „Диџеј Ахмет“, дебитантска „приказна што вреди“ на извонредниот Георги Унковски, оти плени со навидум невозможната комбинација на старото и новото.

Нема поубав настан од оној што започнува и завршува со незапирлива подвижна слика и продорен наратив, со две приказни коишто го надминуваат и надвишуваат локалното и говорат универзален уметнички јазик, плод на луцидните таленти на македонската кинематографија на кои им посакувам уште многу импресивни филмски творби.

Сакам овие два извонредни македонски филма да бидат незапирлив импулс за македонската кинематографија, буре-весник на нови, добри, денови за македонскиот филм.

Драги пријатели,

Меѓународниот фестивал на филмска камера „Браќа Манаки“ не е само прослава на мајсторството на кинематограферите, туку и поттик за оние што ќе се одважат допрва да го освојат филмскиот врв преку објективот. Среќна сум што фестивалот ги отвори тешките битолски порти за младите уметници – новата генерација на талентирани автори, кои со својот фатално продорен поглед, небаре стрела и немерлива креативна храброст, го обликуваат филмскиот јазик на иднината.

Во свет поплавен и преплавен со премногу слики, со премалку содржина и значење, коишто во забревтана и досадна трка се менуваат и исчезнуваат, но не се помнат, сè повеќе си ги поставуваме прашањата: која од нив има суштинско значење, кому му се обраќа, што сака да каже, или кој кадар е најважниот, дали и колку инспирира, дали трансформира и како?

Прашање е дали денес имаме шанса да гледаме филмови што нè потресуваат, менуваат, обесвестуваат, освестуваат? Се прашувам: може ли сè уште филмот и, воопшто, уметноста да го смени светот со силата на естетиката, облагородувајќи ја грдата, вознемирувачка, па и убиствена реалност?

Но, неспорно е дека уметноста на подвижните слики нè учи да гледаме побавно, подлабоко, посвесно, поемотивно, па дури и похумано, со емпатија и разбирање!

Затоа, иако не сум со вас, чувствувам дека сум до вас и силно посакувам светлината и нејзината игра, фатена со објективот, да ве води низ фестивалските денови на филм, духовност, мисла и емоција. Дружете се, уживајте во средбите, зборувајте и слушајте, везете незаборавни битолски пријателски приказни.

На најдобрите автори им посакувам заслужено признание, како поттик за уметнички раст и човечки духовен спас.

На публиката ѝ благодарам што ја избра хармонијата на филмската слика во време на хаотични собитија и празни зборови и ѝ завидувам што ужива!

На филмската уметност, пак, ѝ посакувам да продолжи да истражува, да експериментира, да провоцира, разголувајќи нè, прекорувајќи нè, засрамувајќи нè, учејќи нè, задумувајќи нè, расплакувајќи нè, трансформирајќи нè во луѓе.

Време е да објавам: Фестивалот е отворен.

Збор има филмската светлина! Повелете, величествена!

Ви благодарам.

Категории

Categories

Kategori

Последни вести

Latest news

Lajmet e fundit

Средба на Сиљановска-Давкова со Урсула фон дер Лaјен, претседателка на Европската Комисија

Средба на Сиљановска-Давкова со Урсула фон дер Лaјен, претседателка на Европската Комисија

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова денеска се сретна со претседателката на Европската Комисија, Урсула фон дер Лaјен, која е во посета на земјава. Најпрво, Гордана Сиљановска-Давкова изрази благодарност за растечкиот интерес и посветеност на Европската унија...

Средба на претседателката Сиљановска-Давкова со претставници на Националниот молитвен појадок

Средба на претседателката Сиљановска-Давкова со претставници на Националниот молитвен појадок

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова денеска оствари средба со претставници на Националниот молитвен појадок, којшто е посветен на разбирањето, простувањето, помирувањето и заедништвото преку заедничка молитва. За првпат, во 1953 година, претседателот Ајзенхауер...

Сиљановска-Давкова до бруцошите: Вреди да се студира, предава и живее на УКИМ, како заеднички дом на професорите и на студентите

Сиљановска-Давкова до бруцошите: Вреди да се студира, предава и живее на УКИМ, како заеднички дом на професорите и на студентите

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова денеска се обрати на свеченоста по повод почетокот на новата академска 2026/2027 година на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. [gallery...

Сиљановска-Давкова со студенти од Колеџот на Европа: Дијалог за европската интеграција и иднината на регионот

Сиљановска-Давкова со студенти од Колеџот на Европа: Дијалог за европската интеграција и иднината на регионот

Во Вила Водно, претседателката Гордана Сиљановска-Давкова разговараше со студенти од Колеџот на Европа во Тирана, кои престојуваат во земјава, во рамките на студиска посета посветена на влијанието на европската интеграција врз трансформацијата на земјите од Западен...

Сиљановска-Давкова на 22. Европски самит во Салцбург: Проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на Европската Унија

Сиљановска-Давкова на 22. Европски самит во Салцбург: Проширувањето е тест за стратешкиот капацитет на Европската Унија

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова во рамките на 22. Европски самит во Салцбург, денеска се обрати на сесијата на тема „Дали Европа (сè уште) е глобален играч?“. Таа говореше за иднината на европскиот проект, стратешките предизвици со коишто се соочува...